Parenteel Bos

‘Alles van waarde is weerloos’. Regel uit het gedicht ‘Het zeer oude zingt’ van Lucebert, 1953.

Op dit fraaie YouTube filmpje bezingt Stef Bos – begeleid door sprankelende muziek – heel toepasselijk de ‘stroom des tijds’. In de loop van de tijd is men op diverse plekken de achternaam ‘Bos’ gaan dragen en daaruit ontsproten zich meerdere geslachten. Stef stamt af van de ‘Veluwse tak’ en in parenteeel Bos zijn twaalf generaties van de ‘IJsselsteinse tak’ beschreven. In het verhaal van stamvader Dirck Jansoon Bosch (D0) wordt de betekenis van de familienaam uiteengezet.

Gedurende de 16e en 17e eeuw is hun naam in oude gerechtsboeken consequent gespeld als ‘Bosch’. Deze spelling wordt aangehouden, ondanks het feit dat men het nadien ook weleens anders schrijft. Want voor 1810 bestaat er nog geen uniforme schrijfwijze. Pas rond die tijd is de achternaam ‘Bos’ officieel vastgelegd in de registers van de burgerlijke stand. En hoewel het later af en toe toch weer op de ouderwetse manier op papier is gezet, staat vanaf dat moment de geslachtsnaam in de nieuwe schrijfstijl genoteerd. Zodoende is in de genealogie van het gezin van Marrigje Beijen en Teunis Jans Bosch (D7) de achternaam van de oudere kinderen anders gespeld dan die van de jongsten.

De IJsselpoort  van de stad IJsselstein, gezien vanuit de baronie IJsselstein. Schilderij van Jan Weissenbruch, omstreeks 1850

De IJsselpoort van de stad IJsselstein, gezien vanuit Eiteren in de baronie van IJsselstein. Schilderij van Jan Weissenbruch, omstreeks 1850.

Meerdere generaties van het geslacht Bos zijn geboren en getogen in de baronie van IJsselstein. Ze wonen in een buurtschap dat met de tijd van naam veranderd. Daarom lijkt het soms of elke generatie ergens anders woont, maar men vertoeft altijd min of meer in dezelfde omgeving. Ter verduidelijking is zoveel mogelijk de hedendaagse adressering van de behuizing aangehouden.

Op een gegeven moment zijn daar veel huwelijken tussen familieleden gesloten. De achtergrond van deze huwelijksmakelarij staat in de inleiding van generatie (D5). Zodoende is er eeuwenlang grote onderlinge betrokkenheid geweest. De verbanden zijn op de website digitaal inzichtelijk gemaakt. Als er een lichtblauwe cijferlettercombinatie of een link in de tekst staat, wijst dat op een samenhang. Door deze aan te klikken verschijnen de bijbehorende gegevens. Verwijzingen (met aanvullende informatie en bronnen) worden zichtbaar door de cursor (pijltjes toets) op de desbetreffende tekst te plaatsen. En de familiekroniek komt tevoorschijn door de linken onder ‘Generaties Bos’ rechtsboven aan te klikken.